Cinsi yolla keçən yeni xəstəliklər aşkarlanıb - ARAŞDIRMA

  • 04 Noyabr, 2019
  • 14083 Baxış
Cinsi yolla keçən yeni xəstəliklər aşkarlanıb - ARAŞDIRMA

Məlumdur ki, sifilis və xlamidiya kimi xəstəliklər cinsi yolla yoluxan xəstəliklərdir. Lakin ictimai sağlamlıq rəsmilərinin bildirdiklərinə görə, inkişaf etməkdə olan bir sıra yeni və güclü xəstəliklər mövcuddur. Hər zaman yeni xəstəliklər yaranır və cinsi yolla keçən xəstəliklər də istisna deyil.

 

Medicin.azbu yazıda sizə sağlamlıq üçün ciddi təhlükə sayılan və xəstəlik törədən dörd bakteriya haqqında məlumat verir:

 

 

Mikoplazma genitalium

 

Bu cinsi əlaqə vasitəsilə yoluxan qorxulu ən kiçik bakteriya hesab olunur. İlk dəfə 1980-ci illərdə aşkarlanan bakteriyaya yoluxan insan sayının hazırda çıxaldığı bildirilir. Xüsusiən də yeniyetmələr və yetkinlik yaşına çatan gənclərdə müşahidə olunur.

 

Adətən simptomsuz görülən mikoplazma genitalium, sidik kanalı və uşaqlıq ağzında (serviks) davamlı qıcıqlanma yaradaraq xlamidiya və qonoreyaya bənzəyir.Qadın reproduktiv sistemində pelvik iltihabı xəstəliyinə səbəb ola bildiyi üçün onu sonsuzluq, uşaqsalma, vaxtında əvvəl doğuş və hətta dünyaya ölü uşaq gətirmə ilə əlaqələndirirlər. Prezervativlər infeksiyanın qarşısını ala bilsə də, tədqiqatçılar xəstəliyin antibiotikləri ilə müalicəyə daha dözümlü olduğunu bildirib.

 

 

Mikoplazma genitalium super-bakteriyasının qarşısını almaq üçün daha ətraflı testlərə ehtiyac var.Lakin diaqnostik üsullar, sidiklik, serviks və ya vaginal yaxma testləri vasitəsilə həmişə əlçatandır.

 

Neisseria meningiti

 

Bu bakteriya beyin və onurğa sütununun qoruyucu membranlarına potensial öldürücü təhlükə yaradan invaziv meningitə səbəb ola bilir.

Onun sidik-cinsiyyət infeksiyalarına səbəb olduğu da elmə məlumdur.


Tədqiqatçılar bildirib ki, bu xəstəlik zamanı  insanların əksəriyyəti burun və boğazlarının arxa hissəsində Neiserria meningiti daşıyırlar. Araşdırmalar göstərir ki, onlar bakteriyanı tərəf müqabillərinə oral seks, öpüşmə və infeksiyaya uğramış damcıları ötürə biləcək hər hansı başqa yaxın əlaqə vasitəsilə ötürürlər.

 

Tədqiqatçılar Avropa, Kanada və ABŞ-da gey və biseksual kişilər arasında xəstəliyin invaziv formalarının yaranmasına hansı əlaqənin səbəb olduğunu müəyyənləşdirməyiblər. Lakin Neisseria meningitinə yoluxmuş başqa bir qrup kişinin sidik kanalı üzərində aparılan araşdırma göstərib ki, (onlardan yalnız biri heteroseksual olub) onlara xəstəlik oral seks vasitəsilə keçib.

 

 

Neisseria meningitinin dünyada ən yoluxucu hesab olunan beş növü var. Xoşbəxtlikdən hər beş növə qarşı müdafiə yaradan peyvənd mövcuddur.

 

Shigella flexneri 

 

Shigellosis (və ya Shigella dysentery) insan nəcisinin birbaşa və ya dolayı yolla əlaqəsi zamanı yoluxur. İnfeksiya kəskin qarın sancıları və qan-bəlğəm qarışıq qarınişləmə ilə müşayiət olunur. Xəstəlik daha çox azyaşlı uşaqlar və bəzi orta və aşağı gəlirli ölkələrin səyahətçiləri arasında müşahidə edilsə də, tədqiqatçılar gey və biseksual kişilərdə shigellosis-i 1970-ci illərdə qeydə almağa başlayıblar.

 

Alimlər bildirir ki, flexneri yayılmaq üçün anal-oral seks vasitəsilə yeni bir yol tapıb və beləliklə, cinsi yolla yoluxan bir neçə infeksiyaya səbəb olub.

Həkimlər yetkin, sağlam insanlara artıq antibiotikdən istifadə etməməyi və shigellosis-in narahatedici olmağına baxmayaraq, adətən qısa çəkən müddətini özü başa vurmasını məsləhət bilirlər.

 

Lymphogranuloma venereum (LGV)

LGV əvvəlcə müvəqqəti tənasül sızanağı, suluğu və ya xorası yaradır və sonra bədənin limfatik sistemini ələ keçirir. Bağırsaq infeksiyası bağırsaq iltihabı xəstəliyinə oxşayır və fisrula və struktura kimi yoğun və düz bağırsaq anomaliyalarına səbəb olur. Ötən onillik ərzində LGV Avropa və Şimali Amerikada artan dərəcədə ümumi hal alıb və bir sıra xəstəliklər ilə əlaqələndirilir. Xüsusilə də, gey və biseksual kişilər arasında.

 

Xlamidiyada olduğu kimi LGV də yüksək İİV ötürücülüyü riski daşıyır. Vaginal və ya anal seks zamanı qoruyuculardan  istifadə etmək infeksiya riskini azalda bilər.