Ürəyin döyüntüsündə hiss edilən dəyişikliklər insanların ən çox narahat olduğu şikayətlərdən biridir. Bəzən ürək sadəcə sürətli döyünür, bəzən isə ritmi pozulur. Bu iki vəziyyət çox vaxt eyni hesab edilsə də, əslində fərqli anlayışlardır.
Medicina.az taxikardiya ilə aritmiyanın fərqini təqdim edir:
Taxikardiya – sakit vəziyyətdə ürək döyüntüsünün dəqiqədə 100-dən çox olmasıdır. Ürək ritmi müntəzəm qala bilər, sadəcə daha sürətli döyünər.
Taxikardiya aşağıdakı hallarda yarana bilər:
Fiziki fəaliyyət zamanı
Həyəcan və stress zamanı
Yüksək hərarətdə
İsti hava və ya isti duşdan sonra
Qansızlıq (anemiya)
Susuzlaşma
Qalxanabənzər vəzin həddindən artıq işləməsi
Kofein və enerji içkilərinin çox qəbulu
Bəzi dərmanların təsiri
Aritmiya nədir?
Aritmiya ürəyin ritminin pozulmasıdır. Ürək çox sürətli, çox yavaş və ya nizamsız döyünə bilər.
İnsan bunu belə hiss edə bilər:
Ürəyin "tullandığını" hiss etmək
Döyüntünün birdən dayanıb yenidən başlaması
Sinədə çırpınma
Başgicəllənmə
Halsızlıq
Bəzən huşun itməsi
Taxikardiya ilə aritmiyanın fərqi
Ən əsas fərq budur ki:
Taxikardiyada ürək ritmi adətən müntəzəmdir, sadəcə sürətlidir.
Aritmiyada isə ritm pozulur. Ürək nizamsız döyünə və ya döyüntüləri "buraxa" bilər.
Yəni hər taxikardiya aritmiya deyil. Ancaq bəzi aritmiyalar taxikardiya ilə birlikdə də ola bilər.
Kimlər risk altındadır?
Hipertoniya xəstələri
Şəkərli diabeti olanlar
Qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri olanlar
Ürək xəstəlikləri olan şəxslər
Güclü stress yaşayan insanlar
Həddindən artıq kofein və siqaret istifadə edənlər
Nə vaxt həkimə müraciət etmək lazımdır?
Aşağıdakı əlamətlər varsa, mütləq kardioloqa müraciət edin:
Ürək döyüntüsü tez-tez təkrarlanırsa
Nəbz uzun müddət 100–120-dən yüksək qalırsa
Sinə ağrısı yaranırsa
Nəfəs darlığı olursa
Başgicəllənmə və ya huş itirmə baş verirsə
Diaqnoz necə qoyulur?
Səbəbi müəyyən etmək üçün həkim aşağıdakı müayinələri təyin edə bilər:
EKQ
Holter monitorinqi (24–48 saatlıq ürək ritminin izlənməsi)
Exokardioqrafiya (ürəyin USM-i)
Qan analizləri (qalxanabənzər vəzi hormonları, hemoglobin, elektrolitlər və s.)
Müalicə
Müalicə səbəbdən asılıdır. Bəzi hallarda yalnız həyat tərzinin dəyişdirilməsi kifayət edir. Digər hallarda dərman müalicəsi və ya xüsusi kardioloji prosedurlar tələb oluna bilər.
Ürəyin sürətli döyünməsi həmişə təhlükəli olmasa da, xüsusilə tez-tez təkrarlanırsa və ya sinə ağrısı, nəfəs darlığı, başgicəllənmə kimi əlamətlərlə müşayiət olunursa, mütləq həkim tərəfindən qiymətləndirilməlidir. Erkən diaqnoz həm narahatlığın səbəbini müəyyən etməyə, həm də ciddi ürək xəstəliklərinin qarşısını almağa kömək edir.
Aygün Musayeva