Bir çox insan həyatında ən azı bir dəfə belə bir vəziyyət yaşayıb: telefon çalmazdan əvvəl kimin zəng edəcəyini hiss edib, hansısa hadisənin baş verəcəyini düşünüb və sonradan bunun doğru çıxdığını görüb. Bəs bu, doğrudanmı "altıncı hiss"dir?
Medicina.az xəbər verir ki, altıncı hiss adətən, insanın məntiqi izah olmadan bir şeyi hiss etməsi və ya əvvəlcədən sezməsi kimi təsvir olunur. Xalq arasında buna intuisiya, daxili səs və ya güclü hissiyat da deyilir.
Müasir psixologiya və nevrologiya altıncı hissi fövqəltəbii qabiliyyət kimi deyil, beynin çox sürətli məlumat emalı kimi izah edir.
Beyin hər gün minlərlə detalı – üz ifadələrini, səs tonunu, davranışları, keçmiş təcrübələri – şüuraltı səviyyədə analiz edir. İnsan bu məlumatları şüurlu şəkildə fərq etməsə də, beyin nəticə çıxara bilir. Bu nəticə isə "mən hiss edirəm ki..." şəklində ortaya çıxır.
Kimlərdə daha güclü olur?
1. Təcrübəli insanlar
Həkimlər, müəllimlər, psixoloqlar və uzun illər eyni sahədə çalışan insanlar bəzən hadisələri çox tez təxmin edə bilirlər. Bu, mistik qabiliyyətdən çox təcrübənin nəticəsidir.
2. Empatiyası yüksək olanlar
Başqalarının emosiyalarını yaxşı hiss edən insanlar insan davranışlarındakı xırda dəyişiklikləri daha tez sezə bilirlər.
3. Həssas müşahidəçilər
Ətraf mühitdəki detalları fərq edən şəxslərdə intuisiya daha güclü görünə bilər.
Niyə bəzən altıncı hiss yanılır?
İnsan beyni düzgün çıxan təxminləri daha yaxşı xatırlayır, səhv çıxanları isə tez unudur. Buna görə də bəzən altıncı hissimizin həmişə doğru olduğunu düşünürük.
Ana instinkti də altıncı hissdirmi?
Bir çox alimlər anaların uşaqlarındakı dəyişiklikləri tez hiss etməsini güclü müşahidə və emosional bağlılıqla əlaqələndirirlər. Buna görə xalq arasında "ana hissi" çox məşhur anlayışdır.
Bəzi tədqiqatlar göstərib ki, insan beyni təhlükəli vəziyyətləri şüur onları dərk etməzdən bir neçə saniyə əvvəl hiss edə bilir. Buna görə bəzən "nəsə düz deyil" hissi yaranır.
Altıncı hissin fövqəltəbii güc olduğuna dair elmi sübut yoxdur. Lakin intuisiya, şüuraltı müşahidə və həyat təcrübəsinin birləşməsi nəticəsində insan bəzən çox doğru qərarlar verə bilir. Buna görə altıncı hiss tam bir mif deyil, amma düşündüyümüzdən daha çox beynin gizli işləmə mexanizmləri ilə bağlıdır.
Aygün Musayeva