Dünyada yüz yaşını keçən insanların sayı artır. Alimlər uzunömürlülüyün sirrini araşdırdıqca maraqlı nəticələr ortaya çıxır. Məlum olur ki, uzun ömür təkcə genlərdən asılı deyil.
1. Genlər yalnız qismən rol oynayır
Araşdırmalar göstərir ki, ömür uzunluğunun təxminən 20-30%-i genetik faktorlarla əlaqəlidir. Qalan hissə isə həyat tərzi və ətraf mühitdən asılıdır.
2. Daim hərəkətdə olurlar
Uzunömürlü insanların əksəriyyəti ömür boyu aktiv həyat sürüb. Onlar mütləq idmançı olmayıblar, sadəcə hər gün hərəkət ediblər.
3. Az yeyirlər
Yaponiyanın Okinava bölgəsində yaşayan uzunömürlü insanlar tam doymadan süfrədən qalxmağı adət halına çeviriblər.
4. Güclü sosial əlaqələri var
Ailə, dostlar və cəmiyyətlə əlaqədə olmaq həm psixoloji, həm də fiziki sağlamlığa müsbət təsir göstərir.
5. Stressə az düşürlər
Stress həyatın bir hissəsidir. Ancaq uzunömürlü insanlar onun içində boğulmaq əvəzinə, onu idarə etməyi bacarırlar.
6. Siqaret və alkoqoldan uzaq olurlar
Uzunömürlülüklə bağlı araşdırmalarda ən güclü ortaq cəhətlərdən biri zərərli vərdişlərin az olmasıdır.
7. Həyat məqsədləri olur
Araşdırmalar göstərir ki, həyatda məqsədi olan insanlar daha uzun yaşayır. Səhər oyanmaq üçün bir səbəbin olması sağlamlığa təsir edir.
8. Yuxuya önəm verirlər
Xroniki yuxusuzluq ürək-damar xəstəlikləri, diabet və immun sisteminin zəifləməsi ilə əlaqələndirilir.
9. Təbiətlə təmasda olurlar
Yaşı yüzü keçən insanların çoxu şəhər həyatından uzaq, daha sakit və təbii mühitdə yaşayıb.
10. Şans faktoru da mövcuddur
Elm hər şeyi izah edə bilmir. Eyni həyat tərzi keçirən iki insandan biri 100 yaşaya, digəri isə daha tez dünyasını dəyişə bilər. Buna görə də genlər, mühit və həyat tərzi ilə yanaşı, müəyyən qədər təsadüfi faktorların da rolu olduğu düşünülür.
Uzunömürlülüyün tək bir sirri yoxdur. Amma alimlərin razılaşdığı bir həqiqət var: hərəkət, düzgün qidalanma, yaxşı yuxu, güclü sosial əlaqələr və həyat məqsədi insanın daha sağlam və daha uzun yaşamaq şansını artırır.
Aygün Musayeva