Qəfil və səbəbsiz arıqlama bəzən ciddi xəstəliklərin ilk əlaməti ola bilər. Xüsusilə 6–12 ay ərzində pəhriz saxlamadan və fiziki aktivliyi artırmadan bədən çəkisinin 5%-dən çoxunu itirmək tibbi qiymətləndirmə tələb edir.
Qəfil arıqlama hansı xəstəliklərin əlaməti ola bilər?
1. Şəkərli diabet
Bədən qlükozanı istifadə edə bilmədiyi üçün enerji çatışmazlığı yaranır və orqanizm yağ və əzələ toxumasını parçalamağa başlayır.
Əlamətlər:
Güclü susuzluq
Tez-tez sidiyə çıxma
Həddindən artıq aclıq
Yorğunluq
2. Qalxanabənzər vəzin həddindən artıq fəaliyyəti (Hipertireoz)
Maddələr mübadiləsi sürətlənir və insan çox yesə belə arıqlaya bilər.
Əlamətlər:
Ürəkdöyünmə
Əllərdə titrəmə
İstiyə dözümsüzlük
Əsəbilik
3. Xərçəng xəstəlikləri
Bəzi xərçəng növlərinin ilk əlamətlərindən biri səbəbsiz arıqlamadır.
Xüsusilə:
Mədə
Bağırsaq
Ağciyər
Mədəaltı vəzi
Qida borusu xərçənglərində rast gəlinə bilər.
4. Həzm sistemi xəstəlikləri
Qida yaxşı sorulmadıqda bədən çəki itirir.
Bunlara daxildir:
Çölyak xəstəliyi
Bağırsağın iltihabi xəstəlikləri
Xroniki pankreatit
5. Xroniki infeksiyalar
Uzun müddət davam edən infeksiyalar da arıqlamaya səbəb ola bilər.
Məsələn:
Vərəm
Bəzi virus infeksiyaları
Uzun sürən iltihabi proseslər
6. Depressiya və narahatlıq pozğunluğu
Psixi sağlamlıq problemləri iştahanı azalda və çəki itkisinə səbəb ola bilər.
7. Ürək çatışmazlığı və digər ağır xroniki xəstəliklər
Bədən daha çox enerji sərf edir, iştaha azalır və zamanla arıqlama baş verir.
Hansı hallarda mütləq həkimə müraciət etmək lazımdır?
Aşağıdakı əlamətlərlə birlikdə arıqlama varsa, gecikmədən müayinədən keçmək lazımdır:
Qanlı nəcis və ya qanlı öskürək
Gecə tərləmələri
Uzun sürən hərarət
Güclü halsızlıq
Davamlı qarın ağrısı
Udmada çətinlik
Boyun, qoltuqaltı və ya qasıqda limfa düyünlərinin böyüməsi
Aygün Musayeva