Alimlər ağırlıq qaldırmaq, uzun müddət ayaq üstə durmaq və intensiv fiziki güc tətbiq etməklə bağlı işlərin demans riskini artıra biləcəyini müəyyən ediblər.
Medicina.az xəbər verir ki, ABŞ-dakı Cənubi Kaliforniya Universitetinin tədqiqatçıları fiziki aktivliyin demansa təsirini araşdırmaq üçün 4,2 milyondan çox insanı əhatə edən 74 tədqiqatın məlumatlarını araşdırıblar.
Təxminən 10 il ərzində izlənilən 45-93 yaş arası iştirakçıların məlumatları iş yerində fiziki aktivlik ilə asudə vaxt idmanı arasında əhəmiyyətli bir fərq olduğunu aşkar edib.
Tədqiqata görə, daha çox asudə vaxt fiziki aktivliyi ilə məşğul olan şəxslərin ən az aktiv qrupla müqayisədə demans riski 24% daha aşağı olub. Əksinə, iş yerində yerinə yetirilən intensiv fiziki aktivlik demans riskinin 20% artması ilə əlaqələndirilib.
Tədqiqatçılar bildiriblər ki, The Lancet Public Health jurnalında dərc olunan tədqiqat ədəbiyyatda demansla əlaqəli "fiziki aktivlik paradoksu" kimi tanınan şeyi araşdıran ilk tədqiqatdır.
Bu paradoks, iş üçün fiziki fəaliyyətin xroniki xəstəliklər riskini artıra biləcəyi, lakin asudə vaxtlarda idmanın ümumiyyətlə sağlamlığa faydalı olması ilə izah olunur.
Alimlər fiziki cəhətdən çətin işlərin yalnız hərəkətlə bağlı olmadığını qeyd ediblər. Tikinti kimi peşələr daha tez-tez təkrarlanan tapşırıqları, uzun müddət ayaq üstə durmağı, ağırlıq qaldırmağı, qeyri-kafi istirahət müddətlərini və iş yeri risklərini əhatə edir.
Bu işlərdə çalışan işçilər həmçinin psixososial stress, hava və səs-küy kimi demensiya riski ilə əlaqəli amillərə daha çox məruz qalırlar. Uzun və nizamsız iş saatları asudə vaxtlarda idman imkanlarını da azalda bilər.
Tədqiqatın həmmüəllifi professor Devid Reyxlen vurğulayıb ki, fiziki fəaliyyətin özünün zərərli olması ehtimalı azdır və fəaliyyətin həyata keçirildiyi şərait əsas müəyyənedici amil ola bilər.
Aygün
Medicina.az