Çəki itkisi hər kəs üçün işə yaramadı - Diabet üzrə diqqətçəkən araşdırma
- 2026.07.29 09:15
- 238 Baxış
Almaniyada aparılan bir araşdırma, sağlam qidalanma, çəki itkisi və fiziki aktivliyin hər kəsdə 2-ci tip diabet riskini eyni dərəcədə azaltmadığını ortaya qoydu.
Medicina.az xəbər verir ki, sağlam qidalanma, çəki itkisi və fiziki aktivliyin artması 2-ci tip diabet riskinin azaldılmasında mühüm rol oynayır. Lakin, yeni tədqiqatlar həyat tərzi dəyişikliklərinin hər kəsdə eyni səviyyədə qorunma təmin etmədiyini göstərdi.
Alman Diabet Tədqiqat Mərkəzi, Tübingen Universiteti Xəstəxanası və Helmholtz Münhen alimləri tərəfindən aparılan tədqiqat, Diabet elmi jurnalında dərc edilib.
Tədqiqat, Tübingen 2-ci tip diabet risk təsnifatının 5-ci qrupunda təsnif edilən şəxslərdə qan şəkərinin səviyyəsinin artmağa davam etdiyini, insulin istehsalının əhəmiyyətli dərəcədə azaldığını və diabet riskinin yüksək qaldığını müəyyən etdi.
Bu mənfi dəyişikliklər, əhəmiyyətli dərəcədə çəki itirən və illərdir çəki itkisini davam etdirən şəxslərdə də müşahidə edildi.
Alman Diabet Tədqiqat Mərkəzinin tədqiqatçıları əvvəllər 2-ci tip diabet riski altında olan şəxsləri altı fərqli qrupa bölmüşdülər.
Bu qrupların diabetin başlama tezliyində və xəstəliklə əlaqəli ağırlaşmaların irəliləməsində əhəmiyyətli fərqlər göstərdiyi aşkar edilmişdir.
Xüsusilə 3 və 5-ci qrupların 2-ci tip diabet inkişaf riskinin daha yüksək olduğu aşkar edilmişdir.
Son tədqiqatda alimlər uzunmüddətli çəki itkisi və həyat tərzinə əsaslanan diabetin qarşısının alınması proqramlarının bu risk qruplarında fərqli nəticələr verib-vermədiyini araşdırdılar.
Tədqiqatda Tübingen Həyat Tərzi Müdaxilə Proqramından əldə edilən məlumatlar təhlil edilmişdir.
2-ci tip diabet riski yüksək olan şəxslər iki illik həyat tərzi proqramında iştirak etmiş və daha sonra təxminən doqquz il izlənilmişdir.
Təhlil əhəmiyyətli dərəcədə çəki itirməyi və bu çəki itkisini uzun müddət saxlamağı bacaran iştirakçılara yönəlmişdir.
Tədqiqatın aparıcı müəllifi professor Norbert Stefan, 3 və 5-ci risk qruplarındakı şəxslərdə qan şəkəri səviyyəsinin yaxşılaşması və 2-ci tip diabetin qarşısının alınmasının digər qruplarla müqayisədə fərqlənib-fərqlənmədiyini araşdırdıqlarını bildirdi.
Stefan, 5-ci risk qrupundakı şəxslərin çəkilərinin 8%-ni daimi olaraq itirmələrinə baxmayaraq, doqquz illik müşahidə dövründə qan şəkəri səviyyələrinin artdığını söylədi.
Bu şəxslərdə insulin ifrazının azaldığı və 2-ci tip diabet riskinin davamlı olaraq yüksək qaldığı müşahidə edildi.
Tədqiqatçılar həmçinin uzunmüddətli çəki itkisinin bu qrupda niyə daha az qoruma təmin etdiyini araşdırdılar.
Nəticələr insulin müqavimətinin yüksək risk qrupundakı 5-ci şəxslərdə əhəmiyyətli rol oynadığını göstərdi.
İnsulin müqavimətinin ən çox ehtimal ki, inkişaf etmiş yağlı qaraciyər xəstəliyi ilə əlaqəli olduğu düşünülürdü.
Qeyd edilib ki, qaraciyərdə yağ yığılması mədəaltı vəzindəki beta hüceyrələrinin insulin ifraz etmə qabiliyyətinə mənfi təsir göstərərək qan şəkəri səviyyəsinin yüksəlməsinə səbəb ola bilər.
Tədqiqat həmçinin yağlı qaraciyər xəstəliyi və insulin müqavimətinin 5-ci risk qrupundakı şəxslərdə əsas xəstəlik prosesləri olduğunu göstərən əvvəlki tapıntıları da dəstəkləyib.
Bildirilib ki, bu xüsusiyyətlər bu şəxsləri həm 2-ci tip diabetə, həm də ürək-damar xəstəliklərinə daha həssas edə bilər.
Tədqiqat nəticələri göstərir ki, 5-ci risk qrupundakı şəxslər həyat tərzi dəyişikliklərindən digər qruplarla eyni metabolik fayda əldə edə bilməzlər.
Bu, xüsusilə qan şəkərinin nəzarəti baxımından, hətta iştirakçılar əhəmiyyətli və davamlı çəki itkisinə nail olsalar belə, doğru olaraq qalıb.
Bu tapıntılar gələcək perspektivli tədqiqatlarla təsdiqlənərsə, fərdiləşdirilmiş diabetin qarşısının alınması proqramlarının zəruri ola biləcəyi bildirilib.
Tədqiqatçıların fikrincə, 5-ci qrup kimi yüksək riskli bioloji profilə malik şəxslər metabolik problemləri üçün daha intensiv monitorinq və ya ixtisaslaşmış müalicə tələb edə bilərlər.
Aygün
Medicina.az
Ən Çox Oxunanlar
Yeni Xəbərlər
