Amerikalı alimlər tərəfindən 350-dən çox tədqiqatı araşdıran hərtərəfli bir araşdırma, həddindən artıq protein istehlakının maddələr mübadiləsinə, iltihaba və qocalma proseslərinə mənfi təsir göstərə biləcəyini ortaya qoydu. Mütəxəssislər, yüksək protein istehlakının, xüsusən də oturaq həyat tərzi sürən insanlar üçün düşünüldüyü qədər faydalı olmaya biləcəyini bildirirlər.
Medicina.az xəbər verir ki, Viskonsin-Madison Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən hazırlanan və Cell Press Blue jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, protein qəbulunun azaldılması çəki nəzarətinə kömək edə, ürək-damar xəstəlikləri riskini azalda və ömrü uzada biləcək bioloji mexanizmləri aktivləşdirə bilər.
Tədqiqatçılar, protein məhdudlaşdırmasının maddələr mübadiləsini yaxşılaşdıra, iltihabı azalda və hüceyrə qocalmasını sürətləndirən zərəri məhdudlaşdıra biləcəyini bildirdilər.
Zülal əzələlərin, orqanların və birləşdirici toxumaların bərpası və inkişafı üçün əsas qida maddəsi olaraq qalır. Lakin əvvəlki tədqiqatlar göstərir ki, az protein qəbulu ömrü uzada bilər. İnsanlar üzərində aparılan son klinik sınaqlar da göstərir ki, protein qəbulunun azaldılması çəki itkisinə və qan şəkərinin tənzimlənməsinə kömək edə bilər.
Tədqiqatçılar bildiriblər ki, protein qəbulu az olduqda, qanda fibroblast böyümə faktoru 21 (FGF21) hormonu artır ki, bu da qan şəkərinin nəzarətini yaxşılaşdıra və enerji sərfiyyatını artıraraq iltihabı azalda bilər.
İcmaya görə, zülalın quruluş blokları olan müəyyən amin turşularının həddindən artıq istehlakı piylənmə, xroniki iltihab və yaşla əlaqəli xəstəliklər riskini də artıra bilər.
Tədqiqatın aparıcı müəllifi Dadli Lamminq bildirib ki, zülal fiziki cəhətdən aktiv fərdlərdə əzələ inkişafı üçün əhəmiyyətli faydalar təqdim etsə də, əhalinin böyük bir hissəsi oturaq həyat tərzi sürür. Lamminq bildirib ki, nəticədə bir çox insan ehtiyac duyduğundan daha çox protein qəbul edə bilər və bu da ümumi əhali arasında mənfi sağlamlıq nəticələrinə səbəb ola bilər.
Tədqiqatçılar hamilə qadınlar və bəzi yaşlı insanlar kimi yüksək protein ehtiyacı olan qrupların fərdi protein qəbuluna ehtiyac duyduğunu vurğuladılar.
Lamminq həmçinin qeyd etdi ki, müntəzəm idman yüksək protein istehlakına baxmayaraq idmançılar arasında metabolik xəstəliklərin daha az rast gəlinməsində qoruyucu rol oynaya bilər və protein tövsiyələrinin yalnız yaşa deyil, həm də fiziki fəaliyyət səviyyəsinə əsasən fərdiləşdirilməli olduğunu irəli sürür.
Lakin bəzi mütəxəssislər tədqiqatın nəticələrinin ehtiyatla qiymətləndirilməli olduğu barədə xəbərdarlıq ediblər.
Aygün
Medicina.az