Uşaqlarda baş ağrısı valideynləri narahat edən ən yayğın nevroloji şikayətlərdən biridir.
Əksər hallarda bu ağrılar ciddi xəstəliklərlə əlaqəli olmasa da, bəzi hallarda düzgün qiymətləndirilmədikdə ciddi patologiyaların erkən əlaməti ola bilər. Uşaqlarda baş ağrısının səbəbləri yaşa, həyat tərzinə, psixoloji vəziyyətə və tibbi faktorlara görə dəyişə bilər.
Medicina.az uşaqlarda rast gəlinən səbəbləri təqdim edir.
1. Gərginlik tipli baş ağrıları
Uşaqlarda ən çox rast gəlinən baş ağrısı növü gərginlik tipli baş ağrılarıdır. Bu tip ağrılar adətən psixoloji və emosional faktorlarla əlaqəli olur. Məktəb stressi, imtahan gərginliyi, ailədaxili problemlər və ya sosial adaptasiya çətinlikləri uşaqlarda bu ağrıların yaranmasına səbəb ola bilər.
Gərginlik tipli baş ağrıları adətən başın hər iki tərəfində sıxıcı, təzyiqvari xarakter daşıyır. Uşaq bu ağrını “başım sıxılır” və ya “ağırdır” kimi təsvir edir. Ağrı çox vaxt günün ikinci yarısında artır və fiziki aktivliklə kəskinləşmir. Bu tip ağrılar ürəkbulanma və ya qusma ilə müşayiət olunmur.
2. Miqren
Miqren uşaqlarda da rast gəlinən, lakin çox vaxt gec diaqnoz qoyulan bir baş ağrısı növüdür. Migren tutmaları uşaqlarda böyüklərə nisbətən daha qısa davam edə bilər, lakin simptomlar kifayət qədər ifadəli olur.
Miqren zamanı ağrı adətən başın bir tərəfində lokalizə olunur, lakin uşaqlarda iki tərəfli də ola bilər. Ağrı döyüntülü xarakter daşıyır və fiziki aktivlik zamanı artır. Miqren tez-tez ürəkbulanma, qusma, işığa və səsə həssaslıq ilə müşayiət olunur. Bəzi uşaqlarda miqren öncəsi aura (görmə pozuntuları, işıq çaxmaları və s.) müşahidə edilə bilər.
3. Susuzlaşma və qidalanma pozğunluqları
Uşaqlarda baş ağrısının ən sadə, lakin tez-tez nəzərdən qaçırılan səbəblərindən biri susuzlaşmadır. Gün ərzində kifayət qədər su qəbul etməmək beyin toxumasında qan dövranının nisbi azalmasına və nəticədə baş ağrısına səbəb ola bilər.
Bundan əlavə, uzun müddət ac qalmaq, səhər yeməyini buraxmaq və ya qeyri-düzgün qidalanma da qan şəkərinin düşməsinə (hipoqlikemiya) gətirib çıxararaq baş ağrısını tətikləyə bilər. Bu tip ağrılar çox vaxt halsızlıq, diqqət azalması və əsəbilik ilə birlikdə müşahidə olunur.
4. Görmə problemləri
Refraksiya qüsurları (miyopiya, hipermetropiya, astiqmatizm) uşaqlarda baş ağrısının mühüm səbəblərindən biridir. Xüsusilə məktəb yaşlı uşaqlarda uzun müddət kitab oxuma, telefon və ya planşet istifadə etmə zamanı gözlərin həddindən artıq yüklənməsi baş ağrısına səbəb olur.
Bu tip ağrılar adətən alın və göz ətrafında hiss olunur və günün sonuna doğru güclənir. Uşaq tez-tez gözlərini qıyır, televizora yaxın oturur və ya yazıları oxumaqda çətinlik çəkir.
5. İnfeksiyalar və digər tibbi səbəblər
Baş ağrısı bəzən infeksion xəstəliklərin ilkin əlaməti ola bilər. Üst tənəffüs yolu infeksiyaları, sinusit, qrip və digər viral xəstəliklər zamanı baş ağrısı tez-tez müşahidə olunur. Bu hallarda baş ağrısı adətən qızdırma, halsızlıq və digər sistemik simptomlarla birlikdə olur.
Daha nadir hallarda isə baş ağrısı ciddi nevroloji problemlərin (məsələn, kəllədaxili təzyiqin artması, şişlər və ya damar patologiyaları) əlaməti ola bilər.
Bu səbəbdən aşağıdakı hallar xüsusi diqqət tələb edir:
səhər saatlarında güclü baş ağrısı
qusma ilə müşayiət olunması
görmə pozuntuları
huşun dəyişməsi və ya qıcolmalar
Aygün Musayeva