Yad əl sindromu: İnsan öz əlini niyə idarə edə bilmir?
- 2026.06.11 19:51
- 101 Baxış
Təsəvvür edin ki, əliniz qəfil sizin istəyiniz olmadan hərəkət etməyə başlayır. Siz bir əlinizlə köynəyinizi düymələyirsiniz, digər əliniz isə düymələri açır. Və ya masadan bir əşyanı götürürsünüz, amma əlinizin niyə bunu etdiyini bilmirsiniz.
Bu qəribə vəziyyət tibbdə "Yad əl sindromu" adlanır.
Medicina.az xəbər verir ki, yad əl sindromu nadir nevroloji pozuntudur. Bu zaman insanın bir əli sanki müstəqil şəkildə hərəkət edir. Xəstə əlini görür və hiss edir, lakin həmin hərəkətlərin öz iradəsindən kənarda baş verdiyini düşünür.
Bəzi xəstələr hətta "bu əl mənim deyil" hissi yaşadıqlarını bildirirlər.
Bu necə baş verir?
Sindrom adətən beynin hərəkətə nəzarət edən hissələrinin zədələnməsi nəticəsində yaranır.
Səbəblər arasında:
Beyin əməliyyatları
İnsult
Beyin travmaları
Bəzi neyrodegenerativ xəstəliklər
yer ala bilər.
Ən qəribə əlamətlər
Yad əl sindromu olan insanlarda:
Əl qapını özbaşına aça bilər
Masadakı əşyaları götürə bilər
Paltarı çıxara bilər
Digər əlin gördüyü işi poza bilər
Bəzən bir əl bir hərəkəti edərkən, digər əl tam əksini etməyə çalışır.
Xəstələr nə hiss edir?
Ən maraqlı tərəfi budur ki, xəstələr əlin hərəkət etdiyini hiss edirlər, amma həmin hərəkətin başlanğıcını özlərinin vermədiyini düşünürlər.
Bu səbəbdən sindromun adı "yad əl" kimi tanınır.
Əksər hallarda həyati təhlükə yaratmır. Lakin gündəlik həyatı çətinləşdirə bilər və insanın öz bədəninə nəzarət hissini azalda bilər.
Dünyada nə qədər nadirdir?
Yad əl sindromu son dərəcə nadir hallarda rast gəlinir və tibbdə ən qəribə nevroloji sindromlardan biri hesab olunur.
Məhz buna görə bu sindrom tez-tez nevrologiya dərsliklərində və elmi sənədli filmlərdə nümunə kimi göstərilir.
Yad əl sindromu beynin insan davranışına necə nəzarət etdiyini göstərən ən maraqlı tibbi hadisələrdən biridir. Bu sindrom bizə xatırladır ki, bəzən bədənimizin ən sadə görünən hərəkətlərinin arxasında belə son dərəcə mürəkkəb beyin mexanizmləri dayanır. :::
Aygün Musayeva
Ən Çox Oxunanlar
Yeni Xəbərlər
